Ticaret Bakanlığı tarafından hazırlanan motorlu kara taşıtı kiralama faaliyetlerine yönelik yeni düzenleme Resmi Gazete’de yayımlandı. Yönetmelikle birlikte araç kiralama sektöründe hem işletmelere hem de kiralanan araçlara yönelik önemli kurallar getirildi.
Yeni düzenlemenin amacı, araç kiralama hizmetlerinin daha kurumsal bir yapıya kavuşması, tüketici haklarının korunması ve sektörde belirli standartların oluşturulması olarak açıklandı.
Araç Kiralama İşletmelerine Yetki Belgesi Zorunluluğu
Yeni dönemde ticari amaçla araç kiralama yapan işletmelerin yetki belgesi alması zorunlu hale gelecek.
Başvurular ve yetki belgesi işlemleri, oluşturulacak Motorlu Kara Taşıtı Kiralama Bilgi Sistemi üzerinden yürütülecek. İşletmelerin yetki belgesi alabilmesi için meslek odasına kayıtlı olması ve vergi mükellefiyetinin bulunması gerekecek.
Ayrıca işletme sorumlularında belirli şartlar aranacak. Yetkililerin en az ilköğretim mezunu olması, belirlenen suçlardan hüküm giymemiş bulunması ve Mesleki Yeterlilik Kurumu tarafından onaylanan Seviye 4 mesleki yeterlilik belgesine sahip olması şart olacak.
Kiralanacak Araçlara Yaş Ve Kilometre Limiti Getiriliyor
Yeni yönetmelikle birlikte kiralık araçların teknik özelliklerine yönelik de önemli sınırlamalar uygulanacak.
Klasik taşıtlar dışında kalan araçlarda 6 yaş sınırı getirilecek. Buna göre 6 yaşından büyük araçların kiralanmasına izin verilmeyecek.
Bunun yanında 180 bin kilometrenin üzerindeki araçlar ile elektrikli araçlarda 300 bin kilometreyi aşan taşıtlar kiralama filosunda kullanılamayacak.
Periyodik bakımları düzenli yapılmayan ve ağır hasar kaydı bulunan araçların da kiraya verilmesi yasaklanacak.
Kiralama Şirketlerine Asgari Filo Şartı
Yeni düzenleme kapsamında araç kiralama şirketlerinin sahip olması gereken minimum araç sayıları da belirlendi.
Büyükşehir belediyesi bulunan illerde nüfusu 30 bini aşan ilçelerde faaliyet gösteren işletmelerin en az 10 araca sahip olması gerekecek. Bu araçlardan en az 5’inin işletme adına kayıtlı olması şartı aranacak.
Nüfusu 30 binin altında olan ilçeler ile büyükşehir olmayan illerde faaliyet gösteren işletmeler için ise en az 5 araç bulundurma zorunluluğu getirilecek. Bu araçlardan en az 2’sinin işletme adına tescilli olması gerekecek.
Ayrıca bu bölgelerde faaliyet gösteren şirketlerin filolarında en az 2 hibrit veya tamamen elektrikli araç bulunması zorunlu olacak. Bu araçlardan en az birinin Türkiye’de üretilmiş olması gerekecek.
Depozito Uygulamasına Yeni Sınır
Düzenlemeyle birlikte tüketicilerin araç kiralama sırasında karşılaştığı depozito uygulamasına da sınırlama getirilecek.
1 ila 6 gün arasındaki kiralamalarda alınabilecek depozito tutarı en fazla 3 günlük kira bedeli kadar olacak.
7 ila 29 günlük veya haftalık kiralamalarda ise depozito miktarı en fazla 7 günlük kira bedeliyle sınırlandırılacak.
Aracın sorunsuz şekilde teslim edilmesinin ardından depozitonun en geç 7 gün içerisinde tüketiciye iade edilmesi zorunlu olacak.
Rezervasyonlarda Tüketiciye İptal Ve Değişiklik Hakkı
Yeni yönetmelik, ön ödemeli rezervasyonlarda tüketicilere de yeni haklar tanıyor.
Araç teslimine 24 saatten az süre kalması halinde tüketiciler, herhangi bir gerekçe göstermeden rezervasyonlarını değiştirebilecek veya iptal edebilecek. Bu işlemler sırasında herhangi bir kesinti yapılamayacak.
Normal kullanım nedeniyle oluşan yıpranmalardan dolayı tüketiciden ek ücret talep edilemeyecek ve bu gerekçelerle depozitodan kesinti yapılamayacak.
Sigorta Ve Kış Lastiği Kuralları Yenileniyor
Yeni düzenlemeyle birlikte kiralama şirketlerinin güvenlik önlemleri konusunda da sorumlulukları artırılıyor.
Mevsim şartları ve trafik güvenliği gerektirdiğinde işletmeler araçlarda kış lastiği bulundurmak zorunda olacak.
Sigorta güvenceleri ise kiralama ücretinin içerisinde yer alacak. Kiracının sigorta haklarından yararlanması ek ücret ödemesine veya farklı bir koşula bağlanamayacak.
Ayrıca belirli hukuki kararlar bulunmadığı sürece değer kaybı gerekçesiyle kiracıdan ücret talep edilemeyecek.
İnternet Üzerinden Verilen Araç Kiralama İlanlarına Denetim
Yeni düzenleme, dijital platformlardaki araç kiralama ilanlarını da kapsıyor.
İlan ve aracı platformlar, hizmet veren işletmelerin yetki belgesine sahip olup olmadığını kontrol etmek zorunda olacak. Yetki belgesi bulunmayan işletmelerin bu platformlarda ilan vermesi engellenecek.
Ayrıca kiralama şirketlerinin arıza ve hasar durumlarında müşterilerin kolayca ulaşabileceği sürekli iletişim altyapısı oluşturması gerekecek.
Yeni Kurallar 2027 Yılında Uygulanmaya Başlayacak
Yönetmeliğin 1 Ocak 2027 tarihinde yürürlüğe girmesi planlanıyor.
Mevcut işletmelere yetki belgesi almaları için 1 Temmuz 2027’ye kadar süre tanınırken, araç sayısı ve filo şartlarına uyum için son tarih 1 Ocak 2028 olarak belirlendi.
Düzenlemeyle birlikte araç kiralama sektöründe kayıt dışı faaliyetlerin azaltılması, tüketici güveninin artırılması ve daha şeffaf bir hizmet yapısının oluşturulması hedefleniyor.
