Büyük Teknoloji Şirketlerinin 2026 Yılına Yönelik Sermaye Harcamaları
Son günlerde birçok önemli teknoloji firması mali raporlarını kamuoyuna sundu. Wall Street'in en çok dikkatini çeken unsur, 2026 yılı için tahmin edilen toplam sermaye harcamalarının 700 milyar doları (590,3 milyar €) aşması oldu.
Sermayenin büyük bir kısmı, yapay zeka altyapısına, ürünlerine ve hizmetlerine yönlendirilecek.
Bu stratejik adım, teknolojik devlerin geçen yıl yapay zekaya yönelik yaklaşık 460 milyar dolar (387 milyar €) harcadığı dönemde, belirgin bir yön değişimini ortaya koyuyor.
2026 Harcama Tahminleri
2026 yılı harcama tahminlerinde lider konumda olan Amazon, 200 milyar dolar (170 milyar €) gibi büyük bir CapEx ile dikkat çekiyor. Bu harcama, Yunanistan'ın yıllık milli gelirine yaklaşan bir miktar.
Amazon'un ardından, Google'ın ana şirketi Alphabet yaklaşık 185 milyar dolar (155 milyar €) ile ikinci sırada yer alırken, Meta ve Microsoft'un sırasıyla 135 milyar dolar (113 milyar €) ve 105 milyar dolar (88 milyar €) harcama yapması bekleniyor.
Öte yandan, Oracle, 2026 için sermaye harcama hedefini önceki tahminlerinden yaklaşık 15 milyar dolar (12,6 milyar €) daha yukarı çıkararak 50 milyar dolara (42,1 milyar €) yükseltti. Tesla ise bu yılki harcamalarını yaklaşık 20 milyar dolara (16,8 milyar €) çıkararak iki katına çıkarmayı planlıyor.
Apple ve Yapay Zeka Ortaklığı
Apple, 13 milyar dolarlık (10,9 milyar €) tahmin edilen harcama ile diğer firmaların gerisinde kalmaya devam ediyor. Ancak şirket, geçen ay Google ile uzun vadeli bir iş birliği duyurdu; bu iş birliği çerçevesinde Gemini yapay zeka modelleri, Apple Intelligence'ın yeni nesline entegre edilecek.
Bu ortaklık, özellikle Siri'nin yenilenmesi ve cihaz içi yapay zeka özelliklerinin geliştirilmesine odaklanacak. Bu durum, Apple'ın yapay zeka geliştirmede rekabetçi kalabilmek için gerekli harcamaların bir kısmını dış kaynaklardan sağlaması gerektiğini gösteriyor.
Nvidia, yapay zeka yatırımları açısından hiper ölçekli bulut devleri kadar harcama yapmıyor. Şirket, özel işlemciler üretmesi nedeniyle, diğer büyük teknoloji firmalarının veri merkezleri için yaptığı yatırımlardan önemli bir pay alması bekleniyor.
CEO Jensen Huang'a göre, şirketin veri merkezi gelirlerinin 2026 yılı itibarıyla 500 milyar dolara (421,2 milyar €) ulaşması öngörülüyor.
Yatırımcıların Endişeleri
Wall Street, büyük teknoloji firmalarının 2026 yılı için planladığı yüksek harcamalar konusunda kararsız bir durum sergiliyor. Yatırımcılar, yapay zeka çağında rekabet avantajı elde etme gerekliliğinin farkındalar.
Ancak, harcamaların yüksekliği hissedarları endişelendiriyor; bu yatırımlar büyük borçlanmalar ve nadiren uygulanan hisse geri alım durdurma kararları ile finanse ediliyor.
Geçmişte büyük teknoloji şirketleri, hisse geri alımları yoluyla yatırımcılarına önemli miktarda kazanç sağlarken, yapay zeka çağında bu durumun değiştiği görülüyor.
Morgan Stanley, 2026 yılında hiper ölçekli bulut şirketlerinin yaklaşık 400 milyar dolar (335,7 milyar €) borçlanacağını ve bunun 2025'te kullanılan 165 milyar doların (138,5 milyar €) iki katından fazla olacağını öngörüyor.
Bu artış, yüksek kredi notuna sahip ABD şirket tahvillerinin toplam ihracını bu yıl 2,25 trilyon dolara (1,88 trilyon €) çıkarabilir.
Avrupa'nın Rekabet Gücü
Kasım ayında Rothschild & Co analisti Alex Haissl, Amazon ve Microsoft'un notunu düşürerek, bu firmaların CapEx planlarının eski bulut ekonomisi değerleriyle değerlendirildiğini belirtti.
Analist, yapay zeka patlamasının aynı şekilde gerçekleşmeyeceğini ve yatırımcıların fark ettiğinden çok daha maliyetli olabileceğini vurguladı.
Haissl'in kaygılarının, yapay zeka sermaye harcamalarının 2026 yılı için daha yüksek seviyelere çıkmasıyla birlikte, daha fazla analiste yayılması muhtemel.
Büyük teknoloji firmalarının yapay zeka yarışı, büyük bir finansman ile destekleniyor. Bu stratejinin ne ölçüde başarılı olacağı ve hangi firmaların kazanan, hangilerinin kaybeden olacağı ise zamanla netleşecek.
Bu rekabette Avrupa'nın ne kadar etkili olabileceği de acil bir soru haline geliyor.
Amerikan teknoloji devleri, tek bir yılda neredeyse 600 milyar € seferber ederken, Avrupa'nın eşgüdümlü çabaları, ABD devlerinin mali gücüne yaklaşmakta zorluk çekiyor.
Avrupa'nın Karşı Hamleleri
Brüksel, kamu-özel yatırımlarını teşvik etmeyi amaçlayan Yapay Zeka Fabrikaları girişimi ve Nisan 2025'te başlatılan Yapay Zeka Kıtası Eylem Planı ile karşı önlemler almaya çalıştı.
Ancak rakamlar, Avrupa'nın toplam harcamasının 2026'da yalnızca 11,5 milyar €'ya ulaşacağını gösteriyor. Bu, yıllık bazda önemli bir artış olsa da, ABD'deki yatırımlarla karşılaştırıldığında hala oldukça düşük.
Mistral, yapay zeka yarışında Avrupa'nın az sayıdaki direnç noktalarından birini temsil ediyor. Şirket, benzer bir stratejiyle fiziksel varlığını hızla genişletiyor.
Mistral, 2026 yılı için 1 milyar €'luk bir CapEx planı açıkladı ve İsveç'in Borlänge kentinde büyük bir veri merkezi inşaatına başladığını doğruladı.
Önemli Adımlar ve Ortaklıklar
Bu adım, Mistral için önemli bir gelişme; çünkü bu, Fransa dışındaki ilk büyük altyapı yatırımı olmasının yanı sıra Avrupa'nın stratejik özerkliği açısından da kayda değer bir karar.
İsveçli veri merkezi işletmecisi EcoDataCenter ile yapılan ortaklık kapsamında, AB'nin veri standartlarıyla uyumlu ve İsveç'in yeşil enerjisinden faydalanacak bir tesis inşası için yaklaşık 1,2 milyar € harcanacak.
ABD'li teknoloji devleri ise, Avrupalı düzenleyicileri ikna etmek için 'yarı egemen' çözümler sunmaya çalışıyor. Almanya ve Portekiz gibi yerlerde, veri yerelleştirme vaadiyle çeşitli büyük teknoloji projeleri hayata geçirilmeye başlandı.
Eleştirmenler, bu projelerin teknik olarak hâlâ ABD merkezli şirketlere bağımlı olduğunu ve Avrupa sanayisini Amerikan ekonomisinin dalgalanmalarına karşı savunmasız bıraktığını savunuyor.
2026 yılına yaklaşırken, ABD, yapay zeka üstünlüğü için tüm kaynaklarını ve kredi notunu ortaya koyuyor. Sermayesi sınırlı ve temkinli hareket eden Avrupa ise, hedefli yatırımlar ve düzenlemelerin, giderek daha fazla Amerikan teknolojisiyle işleyen bir dünyada egemen bir niş alan yaratmaya yetmesini umuyor.
